زنان در سینمای بیضایی به روایت «سگ‌کشی»

به گزارش خبرگزاری خبرآنلاین به نقل از روابط عمومی موزه سینما، برنامه «کلاسیک‌های کانون» با نمایش نسخه بازسازی شده فیلم «سگ‌کشی» ساخته بهرام بیضایی در موزه سینمای ایران برگزار شد؛ نشستی که در آن حاضران از جایگاه بیضایی در تاریخ سینمای ایران، نگاه او به زنان، خشم نهفته در «سگ‌کشی» و پیوند آثارش با تاریخ سینما گفتند. 

برنامه کجا برگزار شد؟

این برنامه غروب سه‌شنبه ۲۶ خرداد در سالن سینماتوگراف موزه سینمای ایران برگزار شد. برگزاری این رویداد با همکاری کانون کارگردانان سینمای ایران، موزه سینمای ایران و فیلمخانه ملی ایران انجام شد.

محور اصلی نشست چه بود؟

در این نشست، مولفه‌های سینمایی آثار بهرام بیضایی و به‌طور خاص فیلم «سگ‌کشی» مورد تحلیل و بررسی قرار گرفت. در پایان هم مخاطبان به تماشای این فیلم نشستند.

چه کسانی در برنامه حضور داشتند؟

مدیریت برنامه را اصغر نعیمی بر عهده داشت. در این نشست چهره‌هایی چون سعید قطبی‌زاده، حبیب رضایی، حسن رضایی، غلامرضا موسوی، جابر قاسمعلی، میثم زندی و وحید موسائیان حضور داشتند.

چرا بزرگداشت بیضایی با تأخیر برگزار شد؟

اصغر نعیمی در ابتدای نشست با یک دقیقه سکوت، یاد بهرام بیضایی را گرامی داشت. او گفت کانون کارگردانان از قبل پیگیر برگزاری مراسمی در شأن این فیلمساز بوده، اما به دلیل وقوع جنگ امکان برگزاری آن فراهم نشده است.

نعیمی تأکید کرد که کانون همچنان امیدوار است در فرصتی مناسب، بزرگداشتی کامل و باشکوه برای این کارگردان برگزار کند و فعلاً برای زنده نگه داشتن یاد او، نمایش یکی از بهترین آثارش در دستور کار قرار گرفته است.

چرا «سگ‌کشی» انتخاب شد؟

به گفته نعیمی، «سگ‌کشی» هم در زمان اکران مورد توجه منتقدان قرار گرفت و هم پرفروش‌ترین فیلم سال شد به همین دلیل، این فیلم یکی از بهترین گزینه‌ها برای مرور کارنامه سینمایی بیضایی در این برنامه بود.

قطبی‌زاده درباره بیضایی چه گفت؟

سعید قطبی‌زاده در این نشست از تجربه دو گفت‌وگوی خود با بهرام بیضایی گفت؛ یکی درباره نمایش «شب هزار و یکم» و دیگری درباره «سگ‌کشی». او تأکید کرد که آثار بیضایی چکیده‌ای از دانش، سواد، فهم سینمایی و شناخت او از جهان است و به گفته او، بیضایی فقط صاحب سبک نبود، بلکه تسلط عمیقی بر تاریخ سینما داشت.

نگاه بیضایی به زنان چگونه توصیف شد؟

قطبی‌زاده یکی از ویژگی‌های مهم سینمای بیضایی را نگاه ژانری او به زنان دانست. او گفت در «سگ‌کشی»، شخصیت زن فیلم همان زن امیدوار، کوشا و غمگینِ فیلم نوآر است. به گفته این منتقد، بیضایی در کنار دیالوگ‌نویسی درخشان، فهمی جدی از جایگاه زنان در روایت سینمایی داشت و این موضوع در «سگ‌کشی» به شکلی پررنگ دیده می‌شود.

خشم نهفته در «سگ‌کشی» از کجا می‌آید؟

قطبی‌زاده گفت بین ساخت «مسافران» تا «سگ‌کشی» حدود ۱۰ سال فاصله افتاد؛ دوره‌ای که در آن، طرح‌های متعدد بیضایی با موانع مختلف روبه‌رو شد. او معتقد است همین تجربه‌ها باعث شکل‌گیری خشمی فروخورده در «سگ‌کشی» شده است؛ خشمی که در فضای فیلم، در شخصیت‌ها و در نوع مواجهه با حقیقت دیده می‌شود.به گفته او، جز معدودی شخصیت، بیشتر آدم‌های فیلم چهره‌ای دلال‌صفت و ضدزن دارند.

ردپای هیچکاک و شاهنامه در «سگ‌کشی»

قطبی‌زاده در بخش دیگری از سخنانش از شباهت آغاز «سگ‌کشی» با فیلم «۳۹ پله» آلفرد هیچکاک گفت. او همچنین به برخی ارجاعات دیالوگی و ساختاری اشاره کرد و این ویژگی را نشانه‌ای از ارتباط زنده و عاشقانه بیضایی با تاریخ سینما دانست.

به گفته او، بیضایی با وجود جایگاه ممتازش در نمایش و سینمای ایران، همچنان با اشتیاق یک هنرجو به تاریخ سینما نگاه می‌کرد و از آن برای پیشبرد روایت خود بهره می‌گرفت.

بخش ویژه نشست چه بود؟

در ادامه برنامه، اصغر نعیمی فایل صوتی‌ای از بهرام بیضایی درباره رویکرد خودش به فیلم «سگ‌کشی» پخش کرد؛ بخشی که برای مخاطبان نشست اهمیت ویژه‌ای داشت. نشست نمایش و بررسی «سگ‌کشی» در قالب برنامه «کلاسیک‌های کانون»، بهانه‌ای بود برای مرور دوباره یکی از مهم‌ترین آثار بهرام بیضایی و یادآوری جایگاه او در سینمای ایران.

۲۴۲۲۴۲